Skip to content

Adfer ysbryd cymunedol yng Nghymru wledig

Mai 26, 2015

Liz and BobWeithiau y pethau symlaf yw’r pethau gorau. Mae agor siop gymunedol mewn ardal wledig yn swnio fel syniad syml ond rwy’n gwybod, pob tro y mae cwsmer yn cerdded trwy’r drws, ei fod yn cael effaith gadarnhaol syfrdanol. Nid yw’n ymwneud â llenwi cypyrddau’r unigolyn hwnnw’n unig ond ag adfer ysbryd cymunedol, yn ôl Liz Hamilton, ysgrifennydd a gwirfoddolwr yn Siop Capel Dewi, Ceredigion.

Roeddem ni newydd ddod i’r ardal a chael gwybod bod siopau lleol wedi cau dros y blynyddoedd ynghyd â’r capel a’r ysgol leol – gan dorri’r calon allan o’r gymuned. Mae’n ardal hyfryd i fyw ond nid oedd prynu bwydydd, yn enwedig os oeddech wedi rhedeg allan o rywbeth, mor syml â cherdded i lawr yr heol – roedd angen cynllunio ymweliad wythnosol â’r dref leol dair milltir i ffwrdd.

Mae bysiau’n mynd heibio’n anaml iawn yma ac mae’r tai wedi’u gwasgaru’n eang felly gallwch deimlo eich bod wedi’ch ynysu’n ddigon hawdd ac yn unig hyd yn oed, yn enwedig os nad oes car gennych. Gall y teimlad hwn o unigedd fod yn arw tu hwnt felly roedd creu both newydd i’r gymuned yn bwysig iawn.

Yn ôl yn 2012, roedd gan ein grŵp cymunedol lleol, Dolen Dewi, y weledigaeth o agor siop gymunedol. Mynegwyd sawl barn ar ba un a fyddai’n gweithio ai beidio, ond trwy gynnal arolwg â’r pentref gwelwyd anogaeth gan y mwyafrif o bobl, a’u bod yn barod i gefnogi’r fenter a hyd yn oed gwirfoddoli yn y prosiect.

Gan i ni gydnabod cystadleuaeth gan siopau ac archfarchnadoedd eraill, un flaenoriaeth oedd sicrhau bod gan y siop gymunedol eu hunaniaeth ei hun sy’n cynnig profiad siopa unigryw yn ogystal â’r rheswm craidd dros fodoli, sef cynnig hanfodion cwpwrdd y gegin.

Siop Dewi

Siop Dewi

Felly gwireddwyd y freuddwyd a thrawsnewidiwyd hen gegin neuadd y pentref i siop diolch i gymorth o £23,985 ar ffurf grant Pentref SOS gan y Gronfa Loteri Fawr. Wedi’i sefydlu yn y lle cyntaf gan ddau gydlynydd rhan-amser, mae’r siop bellach yn cael ei rhedeg gan wirfoddolwyr, a chan ei bod yn ddielw mae unrhyw arian a wneir yn cael ei ail-fuddsoddi yn y siop neu ei ddefnyddio i gefnogi’r gymuned y mae’n ei gwasanaethu.

A beth sy’n ei gwneud yn brofiad siopa unigryw? Wel, mae siop goffi ar gyfer pobl leol, ymwelwyr a thwristiaid, wifi am ddim ac mae llawer o’r cynnyrch yn cael ei dyfu neu’n dod o ffynonellau lleol. Mae jamiau, siytni, pasteiod a theisennau ymysg y pethau sy’n cael eu gwneud yn lleol ac maent i gyd yn boblogaidd dros ben.

At hynny, mae fan o swyddfa’r post yn dod i faes parcio’r siop unwaith yr wythnos erbyn hyn er mwyn i bobl drefnu pethau fel eu pensiwn a’u post, gan helpu eto i ddarparu gwasanaethau sydd yn aml yn brin mewn ardaloedd gwledig. Ac mae’r siop ar agor hyd yn oed pan gynhelir nosweithiau clwb ffilmiau yn y neuadd gymunedol.

Gan mai ardal wledig iawn yw hon, mae llawer o swyddi lleol yn rhai amaethyddol ond mae’r siop wedi darparu profiadau gwaith manwerthu hefyd.

Wrth gwrs, nid yw’r siop wedi datrys pob problem. Rydym yn lwcus i fyw mewn ardal brydferth ond mae diffyg swyddi ac ysgol leol yn golygu nad oes llawer o deuluoedd ifanc yma. Mae’r cysylltiadau cludiant yn wael o hyd ac wrth gwrs mae teimladau o unigedd yn bodoli o hyd.

Official opening of Capel Dewi Community Shop

Official opening of Capel Dewi Community Shop

Ond mae’r siop wedi rhoi man cyfarfod yn ôl i’r gymuned, mae’n cefnogi’r economi leol trwy werthu cynnyrch lleol, yn lleihau teimladau o unigedd ac yn fan i dwristiaid gael saib ar eu taith, ac mae hyd yn oed ein bwydydd yn rhatach na’r archfarchnadoedd – mae ein gorbenion yn isel gan ein bod ni i gyd yn wirfoddolwyr. Yn ogystal â hynny, mae’n darparu cyfleoedd gweithio a gwirfoddoli i bobl – mae fy ngŵr a minnau’n mwynhau gwirfoddoli yma bob prynhawn dydd Iau ac mae wedi’n helpu ni i ddod i nabod llawer o bobl leol o’r ardal.

Mae’n hyfryd clywed sut mae’r Gronfa Loteri Fawr wedi cefnogi prosiectau mewn ardaloedd gwledig a sut mae’n ymrwymedig i greu mwy o gyfleoedd i roi hwb i ardaloedd lleol yng Nghymru dros y blynyddoedd i ddod.

Nawr yw’r amser i fuddsoddi mewn ardaloedd gwledig i helpu adfywio cymunedau lleol a’r ymdeimlad o gymuned.

Ni yw’r prawf y gallwch greu rhywbeth arbennig yn seiliedig ar syniad syml gydag ychydig bach o gymorth gan y Loteri Genedlaethol.

Yn ddiweddar cyhoeddodd y Gronfa Loteri Fawr lansiad ein Fframwaith Strategol a blaenoriaethau ariannu ar gyfer Cymru. O fewn y rhain rydym wedi cynnwys ymrwymiad i ystyried sut y gallwn gefnogi cymunedau gwledig i ddatblygu atebion i’r heriau penodol y maent yn eu hwynebu. 

Advertisements
No comments yet

Gadael Ymateb

Rhowch eich manylion isod neu cliciwch ar eicon i fewngofnodi:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Newid )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Newid )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Newid )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Newid )

Connecting to %s

%d bloggers like this: