Skip to content

Datblygu asedau sy’n eiddo i’r gymuned

Tachwedd 13, 2017

Mewn tref farchnad fach yn y cymoedd mae rhywbeth mawr wedi bod yn digwydd i roi treftadaeth a cherddoriaeth ar y map gyda’i gilydd.

Mae Sefydliad Glyn Ebwy (EVi) wedi gweithredu fel cefndir i albwm sydd wedi’i recordio’n gyfrinachol gan fand poblogaidd, Public Service Broadcasting, a dreuliodd bum wythnos gydag EVi yn creu eu halbwm Every Valley.

Roedd yr adeilad Gradd II rhestredig a adeiladwyd ym 1849 mewn perygl o gael ei golli oherwydd yr angen am atgyweirio ac adnewyddu helaeth, ond yn 2007 adferodd Pro-Mo Cymru – elusen gofrestredig – yr adeilad i’w ogoniant blaenorol, gan ei weddnewid yn gyfan gwbl trwy ei droi’n ganolfan gweithgareddau cymunedol, diwylliannol a dysgu trwy drosglwyddo asedau.

Mae EVi bellach wedi’i ddefnyddio ar gyfer llu o fentrau cymunedol gan gynnwys partis preifat, hurio swyddfa ac addysgu, ac mae ganddo ei gaffi bistro, bar, llwyfan berfformio, ystafell ddigwyddiadau, cyfarpar clyweled a chefnogaeth dechnegol ei hun ynghyd â nifer o opsiynau adloniant gan gynnwys cerddoriaeth fyw, dangosiadau ffilm, DJs, digrifwyr a siaradwyr ar ôl cinio.

Mae wedi cael ei ddefnyddio gan Public Service Broadcasting ar gyfer eu digwyddiad lansio dros ddwy noson sydd wedi gwerthu allan.

Esboniodd prif berfformiwr y band, J. Willgoose, Esq.: “Nid oes gennyf unrhyw gyswllt personol â mwyngloddio, boed glo neu fel arall, ac nid oes gennyf unrhyw gysylltiadau teuluol â’r ardal, ond roedd rhywbeth am y stori wedi denu fi.

“Dyma albwm am gymuned yn gymaint ag y mae am fwyngloddio; mae’n hanes rhanbarth cyfan sy’n seiliedig ar un digwyddiad, a beth sy’n digwydd pan fydd y diwydiant hwnnw’n marw.

“Yn hanesyddol bu Glyn Ebwy yn dref gwaith dur, ond un gyda phyllau glo o’i chwmpas. Roedd i’w weld yn bwysig recordio yn y cymoedd, gan yr oeddwn eisiau i’r albwm hwn deimlo ei fod yn gysylltiedig â’r ardal y cafodd ei gyfansoddi amdani mewn ffyrdd nad oedd wedi digwydd gyda’n halbymau blaenorol.

“Efallai yr oedd rhywbeth am ramant y cymoedd a’u daearyddiaeth wedi fy nenu i dde Cymru’n benodol, efallai eu cadernid yn ystod streic 1984-5 – neu, yn llawer mwy prosäig, adwaith i’r ymateb ffyrnig – o Gaerdydd yn bennaf – i’n taith Deyrnas Unedig yn 2015, nad oedd yn cynnwys yr un dyddiad yng Nghymru. Ni allwch bob amser esbonio’r pethau hyn, fel yr wyf wedi dysgu.

“Yr hyn sy’n sicr yn fy meddwl yw nad yw’r albwm hwn yn ymwneud dim ond â mwyngloddio, nac am Gymru. Mae’n stori a adlewyrchir mewn cymunedau anghyfannedd ac wedi’u hesgeuluso ar draws byd y gorllewin, stori sydd wedi arwain at atgyfodiad math o wleidyddiaeth sy’n arbennig o faleisus, sinigaidd a chyfrwys.”

EVi hefyd oedd lleoliad digwyddiad rhwydweithio a dysgu cyntaf DTA Cymru ar gyfer prosiectau sy’n cymryd rhan mewn rhaglen Trosglwyddo Asedau Cymunedol (CAT) y Gronfa Loteri Fawr o dan y contract cefnogi. Trosglwyddodd y digwyddiad wybodaeth a dysgu o’r mentrau cymunedol gwreiddiol a gymerodd ran mewn CAT1 i’r grwpiau newydd sydd bellach yn derbyn cefnogaeth gan CAT2 ar ei ffurf bresennol.

Mae CAT2 yn darparu grantiau cyfalaf a refeniw gan y Gronfa Loteri Fawr i gefnogi trosglwyddo asedau megis tir ac adeiladau o unigolion, mudiadau sector cyhoeddus neu breifat i berchnogaeth gymunedol.

Rhoddodd y digwyddiad fewnwelediad i’r prosiectau CAT2 newydd i’r daith y maent arni bellach gan ddatblygwyr a phrosiectau asedau cymunedol mwy sefydledig sydd wedi elwa o grantiau’r Gronfa Loteri Fawr i drosglwyddo a datblygu asedau’n flaenorol o dan CAT1.

Cyflwynwyd sgyrsiau gan Marco Gil Cervantes, Prif Weithredwr Pro-Mo Cymru, ar sut i fwyafu ffrydiau incwm, cadw costau i lawr a bod yn barod i addasu, a siaradodd Cadeirydd y mudiad, Meirion Morgan, am risgiau a heriau ymgymryd â throsglwyddiad ased a’i gwneud yn gynaliadwy hefyd.  www.ebbwvaleinstitute.org/

Siaradodd Paul Griffiths o Xcel Caerfyrddin, grŵp arall a gefnogwyd gan CAT1 sy’n rhedeg ale fowlio decbin a chanolfan chwarae meddal yng Nghaerfyrddin, am sut yr arbedon nhw gostau cyfalaf trwy brynu ale fowlio ail-law o Blackpool a’i ailosod yng Nghaerfyrddin. Aeth ymlaen i roi manylion gwerthfawr am sut y maent wedi adeiladu ffrydiau incwm gwahanol o’r ased ers iddo agor 3 blynedd yn ôl. Er enghraifft, maent hefyd yn ailgylchu dodrefn ac yn rhedeg banc bwyd o’r safle. http://www.xcelbowl.co.uk/cartref

Canolbwyntiodd y sgyrsiau hyn ar lwyddiannau’r prosiectau hyn yn ogystal â’r anfanteision a’r cyfnodau anodd, a sut maent wedi goresgyn rhwystrau ar hyd y ffordd. Roedd cyfle hefyd i gynrychiolwyr ofyn cwestiynau yn ogystal â chwrdd â’r grwpiau eraill a rhannu eu gwybodaeth.

Meddai Rachel Marshall, Rheolwr Busnes a Menter DTA Cymru, sy’n rheoli’r contract CAT2 dros DTA Cymru: Roedd ein diwrnod rhwydweithio cyntaf yn llwyddiant ac mae’r adborth rydym wedi’i dderbyn gan grwpiau yw eu bod wedi’u hysbrydoli’n fwy nag erioed ar ôl clywed sut i gynnal a datblygu mentrau cymunedol o fewn yr asedau ar gyfer y dyfodol.”

“Rydym eisiau helpu cymunedau i fod yn gryfach ac yn fwy cynaliadwy trwy gynorthwyo nhw i gael cysylltiadau gwell â grwpiau sydd o’r un feddylfryd, gweld y tu hwnt i’r pwynt cyflwyno, a gwneud y cais cryfach posib i’r Gronfa Loteri Fawr am gefnogaeth ar gyfer eu prosiectau. Mae’r gwaith caled yn dechrau o ddifrif ar ôl iddynt ddod o hyd i’r ased, wrth ei ddatblygu i weld dyfodol hir dymor yn eu cymuned. Rwy’n falch bod y digwyddiad hwn wedi bod o gymorth mawr wrth gyfleu’r neges hon.

Dilynwch ni ar Twitter yn @LoteriFawrCymru

Dilynwch ni ar Facebook yn Big Lottery Fund Wales

Advertisements
No comments yet

Gadael Ymateb

Rhowch eich manylion isod neu cliciwch ar eicon i fewngofnodi:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Newid )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Newid )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Newid )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Newid )

Connecting to %s

%d bloggers like this: